رگ نامبرده از سوراخ لايهء اول گذشته و سپس به اندازه‌اى كه لازم است در ميان هر دو لايه مىگذرند و آنگاه لايهء آسترى را تركانيده و به ژرفا راه مىيابند و به فراخناى داخل مثانه مىرسند و مادهء آبى از مصرف افتاده و ريختنى را در آن مىريزند تا پر مىشود . همين‌كه مثانه پراز مادهء آبى شد ، لايهء داخلى بر لايهء رويه مىچسبد و چنان بدان تكيه مىدهد كه گوئى از اول يكى بوده‌اند و هيچ منفذ و گذرگاهى در ميان اين دو لايه نبوده است . از اثر اين برهم آمدن و بهم چسبيدن آبى كه در آن حبس شده نه راه پس دارد و نه راه پيش و ديگر به لوله رگهاى آبرسان برنمىگردد و به لوله رگ بول ريز نمىريزد . خداوند تبارك و تعالى - كه توانائيش سزاوار ستايش است - گلوماننده‌اى را براى دفع مادهء آبى ريختنى رو به سوى آلت بول ريز به بيرون قرار داده است . اين گلومانند - كه تنبوشه‌ايست - از مثانه تا آلت بول ريز به خارج ادامه دارد و داراى چندين پيچ‌وخم است . حكمت در خلق اين پيچ و خمها اين است كه مادهء آبى يكباره و همگى به بيرون راه نيابد . بويژه در نرينه اين پيچ و خمهاى تنبوشه بيشتر از آن است كه در مادينه هست . در جنس نر سه تا خم و پيچ هست امّا در جنس ماده تنها يك خم شدگى وجود دارد ؛ زيرا مثانه مادينه بسيار نزديك به زهدان است . اين گلوماننده را در منشأ يعنى از جائى كه از بالا شروع مىكند ، ماهيچه‌اى دربرگرفته است . كار اين ماهيچه فشردن و مسدود كردن است تا بدون ارادهء دارندهء مثانه ، مادهء بول بيرون نريزد ؛ كه هرگاه انسان ارادهء بول ريختن داشت اين ماهيچهء حبس‌كننده و دربان سست مىشود و چنان كه قبلا متوجه شدى اين ماهيچهء دربان از ماهيچه‌هاى شكم كمك مىگيرد . پس كار كاملا به‌طور منظم انجام مىشود ، مگر اينكه اين ماهيچهء دربان و ميرآب آسيبى ببيند يا ماهيچه‌هايى كه به آن كمك مىكنند گزندى ديده باشند . مثانه از هر دو طرف به اندازهء لازم با پىرگ‌ها و با رگهاى ناجهنده و جهنده پيوند دارد و در تماس است . پىرگهاى پيوسته به مثانه زيادند تا نيروى حساسيّت مثانه در آنچه بدان تكيه مىدهد و كش داده مىشود ، زياد باشد . فصل دوم بيماريهاى مثانه مثانه نيز همچون ساير اندامان تن بيماريهايى دارد كه از اين قرارند : 1 - بيمارى از اثر سوء مزاج ؛ سوء مزاج ساده و بدون مادهء خلط يا سوء مزاج همراه ماده . 2 - بيمارى از اثر پيدا شدن ورم در مثانه . 3 - بيمارى از اثر وقوع راه‌بندان و سد شدن گدارها در مثانه ، كه سنگ پيدا شدن در مثانه يكى از اين موارد است . 4 - بيمارى ناشى از حجم مثانه كه كوچكتر از حالت طبيعى يا بزرگتر از حالت طبيعى آفريده شده باشد .